wtorek, 9 kwietnia 2019

897. I miłość była w obozie...

Z miesięcznym opóźnieniem, ale jakoś przegapiłam ten temat w swoich szkicach...

Z czym Wam się kojarzy obóz koncentracyjny? Z obskurnymi barakami? Z ponad milionem tysiącami pozbawionych życia istnień? Z piecami w których palono zwłoki? Z biedą, nędzą, nadludzką pracą, pozbawieniem podstawowych praw ludzkich? Z głodem i plagą wszy, które roznosiły różne choroby? Może z okropnymi zabiegami medycznymi wykonywanymi przez bezwzględnego doktora Mengele. I chyba mało kto z nas wie, a nawet podejrzewa, że w tym piekle na ziemi 75 lat temu dwoje ludzi zawarło związek małżeński, który w dodatku był zgodny z prawem i całkowicie legalny. Zaskoczeni? W takim razie poznajcie historię, którą ja osobiście poznałam zaledwie rok temu(dlatego nie zdziwcie się, że jest w tym tekście mowa o 74 rocznicy mowa, a nie o 75) i która naprawdę wyzwoliła we mnie naprawdę pozytywne uczucia.

"74 lata temu w Auschwitz zawarto jedyne w historii obozu małżeństwo

74 lata temu, 18 marca 1944 r., w niemieckim obozie Auschwitz pobrali się więzień Austriak Rudolf Friemel oraz robotnica przymusowa z Hiszpanii Margarita Ferrer Rey. Był to jedyny ślub w obozowym urzędzie stanu cywilnego w jego historii.
  • Związek został zawarty na podstawie prawa obowiązującego w III Rzeszy
  • Państwo młodzi otrzymali na jedną noc pokój w bloku 24
  • Austriak, jeden z liderów więźniarskiej konspiracji, nie przeżył wojny. Został powieszony przez Niemców 30 grudnia 1944 r.
Z okazji ślubu Rudolfowi pozwolono zapuścić włosy. Z magazynu SS otrzymał garnitur, koszulę i krawat. Podczas uroczystości zagrała orkiestra obozowa, a polski więzień Wilhelm Brasse zrobił nowożeńcom zdjęcia ślubne.
Związek został zawarty na podstawie prawa obowiązującego w III Rzeszy. W uroczystości uczestniczyli 3-letni synek Margarity i Rudolfa – Edi oraz ojciec i brat pana młodego.
Państwo młodzi otrzymali na jedną noc pokój w bloku 24. Rankiem następnego dnia Hiszpanka z dzieckiem wyjechali.
Rudolf Friemel był komunistą, mieszkał przed wojną w Wiedniu. Urodził się w 1907 r. Margarita była od niego o 9 lat młodsza. Poznali się w drugiej połowie lat 30. w Hiszpanii podczas wojny domowej. Austriak wspierał republikę, walcząc w brygadach międzynarodowych przeciw siłom generała Francisco Franco. Ona udzielała się w szeregach Mujeres Antifascistas (Kobiety Antyfaszystki). Pobrali się jeszcze w Hiszpanii. Ślub został zawarty na podstawie prawa obowiązującego w republice.

Ślub w budynku komendantury obozu
Po upadku republiki w Hiszpanii Friemel i Rey – różnymi drogami – wyjechali do Francji. Tam zostali internowani, a następnie ponownie rozdzieleni. W 1941 r. urodził się ich syn. Margarita z dzieckiem znalazła gościnę u ojca Friemela w Wiedniu. Rudolf próbował do nich wrócić, ale został aresztowany i po pobycie w więzieniach w pierwszych miesiącach 1942 r. trafił do Auschwitz.
Niemieckie władze, które wspierały generała Franco, nie uznawały prawa republikańskiego, w tym zawartych na jego podstawie związków małżeńskich. Ojciec Friemela i Margarita czynili starania, aby Rudolf mógł zawrzeć związek małżeński zgodnie z prawem niemieckim. Poprosili o to m.in. Reichsfuehrera SS Heinricha Himmlera, który ostatecznie wyraził zgodę.
Margarita i rodzina Friemela otrzymali zezwolenie na przyjazd do Auschwitz. Ślub odbył się w budynku komendantury obozu, w którym mieścił się urząd stanu cywilnego.
Austriak, jeden z liderów więźniarskiej konspiracji, nie przeżył wojny. Został powieszony przez Niemców 30 grudnia 1944 r. po próbie ucieczki z obozu przywódców ruchu oporu. Zginął w koszuli ślubnej, na której z okazji tej uroczystości więźniarki wyhaftowały mu róże.

Nieudana ucieczka w 1944 roku
Nieudana ucieczka miała miejsce 27 października 1944 r. Polaków: Bernarda Świerczynę, Czesława Duzela, Zbigniewa Raynocha i Piotra Piątego, a także Austriaka Ernsta Burgera z obozu miał wywieźć esesman Johann Roth. Uciekinierzy ukryli się w samochodzie, którym wywożono brudną bieliznę do pralni. Roth zdradził. Samochód zamiast wyjechać z obozu, podjechał wprost przed blok 11. Uciekinierzy zażyli truciznę. Na miejscu zmarli Raynoch i Duzel. Pozostałych odratowano i umieszczono w bloku 11. Trafili tam także Friemel i Ludwig Vesely, których Roth wskazał jako organizatorów ucieczki.
Friemel na dwa tygodnie przed śmiercią przesłał do żony gryps. Napisał w nim: "Moja kochana Margo, tulę Cię namiętnie do siebie i życzę Ci na święta wszystkiego najlepszego. Na zawsze Twój R. Co porabia mój mały uparciuch? Pisz mi dużo o nim. Moc ucałowań dla Was obojga!".
Margarita i dziecko przeżyli wojnę.
Niemcy założyli obóz Auschwitz w 1940 roku, aby więzić w nim Polaków. Auschwitz II-Birkenau powstał dwa lata później. Stał się miejscem zagłady Żydów. W kompleksie obozowym funkcjonowała także sieć podobozów. W Auschwitz Niemcy zgładzili co najmniej 1,1 mln ludzi, głównie Żydów, a także Polaków, Romów, jeńców sowieckich i osób innej narodowości.

18 komentarzy:

  1. Powiedziałabym, że niezwykle ciekawa historia, choć te słowa dziwnie brzmią w takim kontekście... Zastanawiam się, dlaczego rodzina chciała, żeby wzięli oni ślub według prawa niemieckiego? Po co im to dokładnie było, że tak niezbyt elegancko ujmę? I dlaczego Niemcy pozwolili na to, poszli na rękę więźniowi obozu, który przecież był wrogiem bez prawa do życia i woli?

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Może po prostu łatwiej było im załatwić zgodę na ten ślub. A Niemcy może chcieli pokazać, że wcale nie są tacy źli? Sama nie wiem...

      Usuń
  2. Interesująca historia. Zostaje wiele pytań bez odpowiedzi.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. W sumie chyba nigdy nie dowiemy się, jak było naprawdę

      Usuń
  3. potwierdzę, interesująca historia. Dziękuję za opisanie :D pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Cieszę się Alis, że Ci się podoba.
      Ściskam mocno

      Usuń
  4. Ciekawe, ilu podobnych historii jeszcze nie znamy?
    Niesamowite!

    OdpowiedzUsuń
  5. Ciekawa i wzruszająca historia, o której nigdy wcześniej nie słyszałam.

    OdpowiedzUsuń
  6. Mnie do pewnego momentu kojarzyły się obozy ze złem. Później przeczytałam książkę Grzesiuka ,,Pięć lat kacetu,,

    Opowieść fascynacja.

    OdpowiedzUsuń
  7. Ślub w tym obozie i na prawach rzeszy zakrawa na farsę. Dużo pytań. Dlaczego? Po co? Za jaką cenę? No i kto tę cenę zapłacił? Wystarczyło tylko poprosić dobrego " Reichsfuehrera SS Heinricha Himmlera" i już był ślub, aż żal że nie poprosili o ludzkie życie. Jak ta kobieta się czuła przyjeżdżając z dzieckiem w takie miejsce, w który mordowano dzieci? Dlaczego tak bardzo ufała Niemcom? Należy też pamiętać, że wielu Hiszpanów było faszystami.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Pytania można sobie zadawać. Niestety nie otrzymamy na nie satysfakcjonujących odpowiedzi. A szkoda, bo sama jestem ich ciekawa.

      Usuń
  8. Nie znałam tej historii
    Serdeczności posyłam, Karolinko.

    OdpowiedzUsuń
  9. Nie słyszałem o tej historii..
    Wiem, że w Auschwitz były walki bokserskie między więźniami, był mecz piłkarski więźniów z esesmanami, był burdel dla więźniów, ale o ślubie pierwszy raz przeczytałem. Ależ ci esesmani (Niemcy, Austriacy i przedstawiciele innych narodowości) byli łaskawi..

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Ciekawe ile jeszcze tego typu ciekawostek ujrzy światło dzienne... Pozdrawiam

      Usuń