2267. Nie zapomnijmy położyć kwiatów Algernonowi

Diagnozowanie pewnych dolegliwości nie jest łatwą sprawą, zwłaszcza w momencie, kiedy przeciąga się to w nieskończoność. Jeden specjalista odsyła człowieka do drugiego, jeden ma inny pomysł na to, co mi dolega, niż inny. Siłą rzeczy w ostatnich tygodniach więcej czasu spędzam w gabinetach lekarskich oraz szpitalach, niż np. w pracy. Mam jednak nadzieję, że wkrótce lekarze dojdą do tego, co mi jest i pomogą mi to zwalczyć. I wrócić do wielu aktywności, z których siłą rzeczy musiałam zrezygnować z powodu dolegliwości bólowych lub podwyższonej temperatury.

Siedzenie w poczekalni bywa nudne. Większość ludzi spędza ten czas przeglądając rzeczy na swoich smartfonach. Ja jednak staram się wtedy coś czytać. Kiedy pobierałam edukację, były to notatki i szeroko rozumiane podręczniki. Teraz mam więcej czasu na czytanie dla przyjemności, a w bibliotece spędzam wiele chwil, najczęściej w momentach, pomiędzy pracą na świetlicy szkolnej, a pracą w świetlicy środowiskowej. Żałuję, że nie można w niej "pobuszować" pomiędzy półkami, szukając ciekawych pozycji. Dlatego najczęściej zamawiam książki z "półek" na portalu "lubimyczytać". Jedną z ostatnich takich książek była "Kwiaty dla Algernona" autorstwa Keyesa Daniela.

Tytuł: "Kwiaty dla Algernona"

Autor: Keyes Daniel

Wydawnictwo: Rebis

Poznań 2022

Ilość stron: 298

Poznajcie Algernona. Algernon w niewyobrażalnym tempie pokonuje przygotowany dla niego labirynt, bezbłędnie pokonując każdą z czyhających na niego pułapek. Za każdym razem robi to coraz szybciej i sprawniej. To szczur, szczury są inteligentne. Jednak Algernon został poddany specjalnej operacji, po której jego iloraz inteligencji gwałtownie zaczął rosnąć.

Poznajcie teraz trzydziestodwuletniego mężczyznę o imieniu Charlie. Mimo wieku jego iloraz inteligencji odpowiada ilorazowi małego dziecka. Wciąż chodzi do szkoły, gdzie uczy się czytać i pisać, pracuje w piekarni, gdzie wykonuje schematyczne czynności. Pojawia się jednak dla niego szansa - dwaj naukowcy opracowali metodę operacji, dzięki której istnieje szansa zwiększenia IQ. Skoro na Algernona zadziałało, dlaczego z Charliem miałoby być inaczej? I rzeczywiście, po operacji mężczyzna w błyskawiczny sposób przyswaja nowe informacje. Nikt jednak nie wie, ile to potrwa, ani jaki będzie finał tego eksperymentu.

"Kwiaty dla Algernona" to książka na miarę "Forresta Gumpa" (nota bene świetnego i w formie książki i filmu). Tutaj też mamy do czynienia z osobą początkowo upośledzoną umysłowo, która wzbudza w czytelniku i współczucie i sympatię. Jednak o ile Forrest Gump przez cały czas "pozostaje głupi", o tyle Charlie przez pewien czas jest prawdziwym geniuszem, co widać chociażby po stylu jego pisania (książka jest w formie dziennika). Akcja książki budzi jednak pytanie - na ile etyczne są takie operacje na ludziach. I do czego mogą tak naprawdę doprowadzić. Tytułowy Algernon był szczurzym geniuszem, ale jego mózg zaczął się też szybciej starzeć, przez co i szybciej odszedł z tego świata. Czy z ludźmi będzie podobnie? I czy Charlie nie zapomni położyć kwiatka na grobie swojego szczurzego przyjaciela? Dowiemy się z książki.

Tak sobie czytałam tą książkę i myślałam nad tymi wszystkimi moimi znajomymi, którzy są upośledzeni umysłowo. Nad kolegami i koleżankami z przedszkola i szkoły, nad znajomymi z klubu sportowego oraz wspólnot "Wiara i Światło". W końcu nad starcami z DSS, z którymi staram się od czasu do czasu spotykać. Czasami są, czy też byli, tak irytujący w swoim zachowaniu, że wewnętrznie mam ich dosyć. Ale chyba nie zdecydowałabym się poddać ich takiej operacji. Za żadną cenę. Może oni stanęli na mojej drodze po to, abym inaczej patrzała na świat ciesząc się z tego, co mam. Zresztą oni chyba na swój sposób są szczęśliwi w tym swoim życiu i zadowoleni. Jasne, że byłaby to znaczna ulga dla ich rodziców i opiekunów, ale czy warto by było zmieniać całe ich życie dla kilku miesięcy "mądrości"? Nie sądzę...

2266. Radość młodości

Na wolontariat podczas tegorocznej Strefy Młodych zapisałam się po czasie. Czerwiec był dla mnie bowiem tak zakręconym okresem pod każdym względem, że jakoś przegapiłam termin rekrutacji. Postanowiłam jednak zaryzykować i wysłać swoje zgłoszenie po nim. W zasadzie nic nie traciłam, co najwyżej mogłam się nie dostać na wolontariat, a tylko mogłam wiele zyskać. Mam chyba jednak niesamowite szczęście pod tym względem, bo kilka dni później skontaktował się ze mną główny koordynator wolontariatu, aby omówić szczegóły. Byłam w szoku, bo spodziewałam się bardziej jakiejś listy rezerwowej, ale czułam też taką wewnętrzną radość, że się udało, mimo wszystko.

Przez blisko trzy miesiące jakoś nie myślałam o samym wydarzeniu, po prostu miałam inne tematy i problemy na głowie. Ale 18 października, dzień na który przewidziano wydarzenie, zbliżał się nieubłagalnie. Tradycyjnie podniecenie zaczęłam czuć na kilka dni przed. Wiecie, dla mnie to też niemałe przeżycie - nie wiadomo kim będzie lider zespołu i czy w ogóle się z nim dogadam mimo braku komunikatorów w telefonie. Rok temu się nie dogadałam z tego powodu... Na szczęście udało mi się dostać z ramienia KBO ŚDM, więc narzekać nie mogę. Ale ziarno niepewności zawsze jest. W tym roku trafiła mi się w miarę wyrozumiała liderka i bardzo miło mi się z nią współpracowało.

Wszyscy wolontariusze zostali podzieleni na mniejsze podzespoły. Ja trafiłam do sekcji szatnia/rejestracja uczestników. A więc coś, z czym śmiało mogłam sobie poradzić. Podczas rejestracji spotkałam wielu znajomych. Za każdym razem było mi niezmiernie miło, kiedy widziałam jakąś znajomą twarz. Tym bardziej, że większość z nich jak gdyby nigdy nic podchodziła, aby się ze mną przywitać. Największy napływ gości miał miejsce przed Mszą świętą otwierającą wydarzenie. Potem pojawiali się oni raczej sporadycznie.

Msza święta otwierająca formalnie Strefę Młodych (przed nią były jeszcze jakieś koncerty) była koncelebrowana. Scena na godzinę zamieniła się w ołtarz, za którym stanęła piątka księży, w tym dwóch biskupów i jeden arcybiskup. Pozostali księża stali pod sceną, a za nimi cała rzesza młodych osób i ich opiekunów, stojących na płycie Areny oraz na trybunach. Kilka razy obejrzałam się za siebie i jedna prosta myśl przeszła mi przez moją łepetynę - "Mega...".

Podczas kazania arcybiskup katowicki Andrzej Przybylski przybliżał nam postać św. Łukasza Ewangelisty, którego wspomnienie przypadało tego dnia. Zauważył, że bardzo często opisywał on historie uzdrowień dokonywanych przez Jezusa, chociaż znał je głównie z przekazów innych. Zauważył, że on też cierpiał za wiarę i zginął za nią. Znalazł też pewną analogię - wielu chrześcijan też dzisiaj cierpi za wiarę. Nie muszą oni fizycznie ginąć, wystarczy że robią to w strefie psychicznej. A to bywa nieraz jeszcze gorsze niż śmierć fizyczna. Zachęcał nas jednak, abyśmy byli jak owce - łagodni, nawet wówczas, kiedy będą atakować nas watahy wilków.

Po Mszy św. przeniosłam się na szatnię, gdzie byłam już do końca dnia. Tam też spotkałam wielu znajomych, a nawet udało mi się złożyć życzenia znajomym Łukaszom, zarówno duchownym, jak i świeckim. Zastanawiam się, czy udałoby mi się to w przypadku, kiedy bym była w domu. Pewnie nie. Jedną z osób, którą spotkałam będąc na szatni, był ksiądz biskup Suchodolski, który niemal od razu mnie skojarzył m.in. z Rzymem i zamienił ze mną i z jednym z księży z naszej diecezji, kilka zdań. Ksiądz Szymon, z którym byłam na ŚDM w Panamie niemal automatycznie zrobił mi reklamę zaznaczając, że jestem z tej diecezji. Trochę to śmiesznie wyglądało. Biskup Suchodolski przypomniał mi o forum, które chciał zorganizować pod koniec listopada w Warszawie, o którym mówił w czasie wrześniowego spotkania Krajowego Biura Organizacyjnego Światowych Dni Młodzieży podsumowywującego Jubileusz Młodych w Rzymie, a na które serdecznie mnie zaprosił.

Na wydarzeniu pojawiło się wiele znanych współczesnej młodzieży muzyków i infuenserów, o których ja nie mam nawet pojęcia. Jakoś męczą mnie takie głośne koncerty, jednak słuchając wszystkiego z korytarza było to dla mnie nawet znośne. Niektóre kawałki, np. "niemaGotu" wpadły mi w ucho i jakoś tak chodziły za mną do końca dnia. Skończyło się na tym, że po powrocie do domu po kilku zapamiętanych frazach wyszukiwałam je na youtubie, co nawet mi się udawało. 

Wśród wielu wyśmienitych gości był jednak jeden wyjątkowy - to kopia ikony Matki Boskiej Częstochowskiej peregrynująca po naszej diecezji. Tak więc Matka Boża w symboliczny sposób była z nami na sosnowieckiej Arenie, towarzysząc młodym w zabawie i integracji. A jednak co rusz ktoś do niej podchodził, przyklękał, składał prośby i podziękowania.

Drugą edycję Strefy Młodych zakończyło, podobnie jak rok temu, uwielbienie połączone z adoracją Najświętszego Sakramentu. Na chwilę udało mi się na nie udać (ludzie zaczęli już wychodzić i w szatni robiło się "gorąco"). Tak popatrzyłam na tych wszystkich młodych ludzi właściwie z całej Polski i pomyślałam sobie, że młody Kościół w dalszym ciągu istnieje i żyje. I tylko gdzieś tam w głębi serca poczułam żal, że księża wielokrotnie sami z siebie zrażają do niego młodych swoim postępowaniem, czy też tym, że nie dają im szans na samorozwój. I to nie chodzi o małe parafie rozsiane po wioskach, ale parafie w dużych miastach.

Po adoracji ludzie zaczęli się rozchodzić. W szatni dopiero był młyn. Kiedy jednak większość osób opuściła obiekt wszyscy wolontariusze i organizatorzy zostali zaproszeni do wspólnego pamiątkowego zdjęcia.

"A zawsze mówić będą między narodami - wielkie rzeczy nam Pan uczynił. Pan uczynił nam wielkie rzeczy i radość nas ogarnęła" ("Psalm 126", "NiemaGotu")

To był długi i męczący dzień, ale dający dużo radości i satysfakcji. Trochę się obawiałam, że ból brzucha ograniczy moje działanie, jednak tego dnia w skali 1-10 oponował on najwyżej na 2, więc było w sumie znośnie. Nie musiałam nawet brać tabletek przeciwbólowych. Może atmosfera jaka panowała na festiwalu tak na mnie podziałała? Oby tak było. A ja mam nadzieję, że spotkamy się za rok w tak samo wspaniałym składzie, jak teraz.

2265. Przeźroczystość

Podczas moich praktyk szkolnych jakoś tak wyjątkowo zaznajomiłam się z nauczycielem plastyki. W czasie jednej z naszych dyskusji podzielił się spostrzeżeniem, że kapłan w czasie sprawowania najświętszej ofiary powinien być "przeźroczysty", tj. nie przysłaniać swoją osobą Ciała Pańskiego. Ostatnio ta prawda została powtórzona na pielgrzymce księży naszej diecezji do Czernej. Kiedy to usłyszałam, przyznałam rację, ale zastanawiałam się też, czy i ja w świecie nie jestem taką niezauważalną, nic nie wartą osobą. Bo w zasadzie to mało kiedy walczyłam o swoje. A ostatnie tygodnie pokazały mi jak mało znaczę dla innych. Dla tych, dla których się było, których się wspierało, z całych mizernych sił, nawet kosztem własnego mizernego zdrowia. Tak było i tym razem, kiedy ostre zapalenie trzustki spowodowane stresem "położyło" mnie na bite trzy tygodnie do szpitalnego łóżka. Tych, którzy ze mną byli, czy to realnie, czy wirtualnie, mogę policzyć na palcach. Nagle wszystkim zabrakło czasu, albo mieli ciekawsze zajęcia. A ja leżałam i samotnie płakałam z bólu połączonego z tęsknotą za Księdzem Niosącym Światło. I to też tak, aby nie przeszkadzać innym. Tak też spędziłam moje ostatnie, okrągłe urodziny, żałując, że nie mogę wysłać życzeń urodzinowych moim "bliźniakom", którzy obchodzą urodziny tego samego dnia. Chociaż nie powiem, tych kilka telefonów tego dnia mnie ucieszyło, tak jak odwiedziny trzech osób, w tym "mojej drugiej połowy" podczas wypraw w góry z Towarzystwem Ciemnych Typów. Tylko torta zabrakło.

W minioną niedzielę jeszcze dotkliwiej poczułam moją przeźroczystość połączoną z obojętnością, kiedy po dwóch latach nieobecności pojawiłam się w mojej parafii. Proboszcz wyjechał, więc mój główny dyskomfort psychiczny minął, choć tylko tymczasowo. Nie spodziewałam się fanfar, owacji na stojąco, czy choćby podziękowań za przybycie, ale takiej obojętności ze strony scholi też nie. Już chyba lepszy byłby emocjonalny chłód. Bo przecież nawet Pismo Święte mówi, że można być ciepłym albo zimnym, ale nigdy letnim. A tutaj właśnie pojawiła się taka "letniość". I tylko dlatego, że raz w życiu sprzeciwiłam się proboszczowi i Pani Dyrygent. Ale ja już naprawdę miałam dość przyjmowania z pokorą i zrozumieniem każdego pomijania mnie w inicjatywach. Ileż można. Gdyby sprawny zaprotestował, to pewnie by wzięto jego zdanie pod uwagę. A ja? Wyszło na to, że ryby i niepełnosprawni głosu nie mają. Przynajmniej w mojej parafii. Może jeszcze zniosłabym ten chłód, gdyby nie to, że chwilę po mnie przyszła dziewczyna, którą gorąco powitano i czule wypytywano o różne rzeczy. Zrobiło mi się najzwyczajniej w świecie przykro, że po tylu latach obecności w scholi nie mogę na nic liczyć. Nie zazdrościłam tej dziewczynie, nawet się cieszyłam. Tylko czułam żal. I żeby nie było - nie poszłam do scholi, aby tam śpiewać, ale żeby się przywitać, to chyba nie jest wielkiego. I może gdyby nie Ksiądz z Gitarą, do którego pojechałam pod wieczór, wraz z kilkoma wiernymi z nowej parafii, to chyba naprawdę zaczęłabym myśleć, że naprawdę jestem tak beznadziejna, że nie warta niczyjej uwagi. To chyba jeden z nielicznych momentów w ostatnim czasie, kiedy moja przeźroczystość ustąpiła miejsca człowieczeństwu z pełną gamą uczuć i odczuć. Aż pozwoliłam sobie na łzy, tym razem nie bezradności i żalu, ale wzruszenia i wdzięczności.

Wydaje mi się, że w sieci też jestem przeźroczysta. Dla wielu pewnie to bez różnicy, czy jestem, czy mnie nie ma. Nigdy zbytnio nie zabiegałam o popularność, jak trafiam na nowy blog to zawsze mam tą idiotyczną wątpliwość, czy powinnam jego autora zapraszać do siebie. No bo co ja mam niby do zaoferowania? Kilka, jak się okazało, idiotycznych przemyśleń. Nic godnego uwagi, prawda? Raz tak naprawdę pozapraszałam kilku bloggerów do siebie, a potem tylko źle się z tym czułam, tak, jakbym coś komuś na siłę narzucała. Może na początku zabiegałam o czytelników, ale późnej zabrakło mi na to po prostu sił. Nie potrafię się ani podlizywać, ani przymilać. I jeszcze idę jednostajnym torem myślenia, jednymi i tymi samymi ideałami. Właśnie dostrzegam, jaka ja jestem nudna i bezbarwna... A z drugiej strony doszedł hejt względem mojej osoby na messengerze, w najgorszym momencie. Powiem Wam jedno - milczenie i obojętność potrafią "pozbawić życia" równie dobrze, jak wulgaryzmy i przekleństwa kierowane w stronę drugiej osoby.

I tak się zastanawiam, czy kogoś by to obchodziło, gdyby to moje ostatnie ostre zapalenie trzustki okazało się zbyt dużym obciążeniem dla mnie, albo gdybym była już w tak złym stanie psychicznym, że coś bym sobie zrobiła (a przez ostatni miesiąc różne myśli chodziły mi po głowie). Czy ktoś zauważyłby moją nieobecność? Na moje miejsce w pracy przyszedłby ktoś bardziej produktywny, bierzmowanych przejąłby ksiądz i też by było. W macierzystej parafii nie wiem, czy kogoś by to ruszyło. Towarzystwo Ciemnych  Typów ani by się nie rozpadło, ani by zbytnio nie ucierpiało. W blogosferze jeden blog mniej do czytania i komentowania. Same korzyści. Tylko najbardziej żal by mi było mojego kota, jednej z niewielu pociech w tym ostatnim czasie. I tej niewielkiej garstki osób, także z blogosfery, które znalazły tych kilka chwil, aby chociażby zadzwonić, czy napisać krótkiego SMSa lub meila ze słowami wsparcia. Na początku nie spodziewałam się tego, ale z czasem, z czasem dawało mi to otuchy, że nie jestem sama ze swoim problemem. Że nie muszę się zbytnio obnażać z wnętrza, aby dostać wsparcie w tej konkretnej chwili. Że są jeszcze bezinteresowni altruiści myślący o innych.

Przeźroczystość jest potrzebna w życiu, żeby bez przerwy nie skupiać na sobie uwagi innych. Dzięki niej to właśnie inni mają szansę błyszczeć, nie przyćmiewamy ich swoim blaskiem, mogą być docenieni i dowartościowani. Jeżeli nie przez inne osoby, to przez nas samych. Przeźroczystość pozwala nam nie być bez przerwy na pierwszym planie, a dostrzegać w innych to, co na pozór niedostrzegalne. Ale przeźroczystość nie oznacza, że nas nie ma w ogóle. Że nie mamy swoich problemów i ich nie przeżywamy, chociaż o nich nie mówimy. W moim przypadku "przeźroczystość" sprawiła, że nie do końca walczyłam o swoje, o zainteresowanie innych, o równe traktowanie. A kiedy przyszły naprawdę trudne dni, to zabrakło tego wsparcia. Okazało się, kto tak naprawdę okazał się wtedy moim prawdziwym przyjacielem - homoseksualista, bezdomni ze wspólnoty "Betlejem", niepełnosprawni intelektualnie z "Wiary i Światło", dzieciaki ze świetlicy środowiskowej. Oczywiście było też kilka "normalnych"*, bo i Arcik z Ciemnych Typów, i mój Baca, i Kropka z Adamem, ale największe wsparcie popłynęło od tych "najmniejszych", wykluczonych przez otoczenie, mijanych. Jak potem wyznał mi D., który deklaruje się jako homoseksualista - "bo Ty jako nieliczna traktujesz mnie normalnie". A jak mam go traktować, przecież nie jest przeźroczysty i też zasługuje na uwagę, chwilę rozmowy i szacunek, jak każdy z nich i z nas.

Poniższa ilustracja doskonale obrazuje mój obecny stan. Na zewnątrz jakoś się trzymam, mimo skutków wspomnianego zapalenia trzustki, ale wewnątrz cała "chodzę". Tysiące myśli bombarduje moją głowę i gdyby nie codzienne obowiązki, to chyba bym się posypała. Więc przepraszam, za moje milczenie na Waszych blogach, ale chyba muszę poczekać na ciut lepszy czas...

* chociaż dla mnie wszyscy są normalni

2264. Prawie jak członek komitetu organizacyjnego peregrynacji obrazu Matki Bożej Częstochowskiej

Lubię przeglądać kroniki. Można się z nich wiele dowiedzieć na temat minionych wydarzeń, ważnych dla danej jednostki. Sama przez wiele długich lat prowadziłam różne kroniki. Pamiętam jak już w czwartej klasie włączyłam się w prowadzenie kroniki kolonijnej (właściwie to obozu sportowego) wraz z dziewczynami z gimnazjum. Dzieliło nas kilka lat różnicy, nie przeszkadzało nam to jednak w prowadzeniu zapisków z naszej obozowej codzienności. Potem, gdzieś od szóstej klasy podstawówki do końca gimnazjum prowadziłam z koleżanką z klasy kronikę szkolną. Ja układałam zdania, a ona je zapisywała. Najczęściej w przerwie pomiędzy lekcjami, a treningami. Było z tym nieco pracy, ale mnie się podobało. Potem moja oficjalna działalność kronikarska zamarła, ale i tak pisałam dla siebie notatki z różnych wydarzeń, czy to w mieście, czy to sportowych, uczelnianych, czy też parafialnych, w których brałam udział. Myślę, że też blog jest taką ciekawą formą kronikarską, do której może właściwie w dowolnej chwili powrócić i autor, i jego czytelnik. O ile oczywiście będzie otwarty i nie zostanie usunięty. Wreszcie przez lata prowadziłam parafialną kronikę, co dawało mi wiele radości i satysfakcji. I poczucia bycia nie "przez przypadek", ale "po coś". Dlaczego teraz jej nie prowadzę (ani nikt inny - wiem z wiarygodnego źródła)? To pytanie nie do mnie, lecz do aktualnego proboszcza mojej parafii.

Dlatego aż mi się oczy zaświeciły, kiedy na stole w jadalni jednej z parafii mojej diecezji zobaczyłam leżącą kronikę. Jej aktualny administrator (to taki jakby okres próbny przed przyjęciem funkcji probostwa) Ksiądz z Gitarą znalazł ją przy okazji szukania czegoś tam i przyniósł w bardziej widoczne miejsce. Nawet powiedział, że mogę sobie ją obejrzeć, jak chcę. Chciałam, ale bałam się, że jeden niezamierzony ruch, wywołany atetozą, i piękne kartki z zapiskami z przeszłości mogłyby zostać bezpowrotnie zniszczone. Właśnie tego najbardziej nie lubię w moim schorzeniu - tych mimowolnych odruchów, nad którymi nie sposób zapanować. Ale przecież zawsze mogło być gorzej, więc nie mam prawa narzekać. Ksiądz kręcił się po kuchni, robiąc dwie herbaty*, bo jednak było zimno, a ja stałam bezradnie nad stołem ze wzruszeniem wpatrując się w piękną, złotą oprawę. Z tego, co powiedział mi kapłan, to została ona wykonana specjalnie na peregrynację obrazu Matki Bożej Częstochowskiej, która miała miejsce w 1980 roku, jeszcze w momencie, kiedy większość parafii należała do archidiecezji częstochowskiej. 

W pewnym momencie do jadalni wszedł poprzedni proboszcz, który jest już na emeryturze, i zobaczył, że stoję nad bezcennym skarbem. Ucieszyłam się z jego przyjścia, bo właśnie przywiozłam mu obiecane znaczki ze świętymi Carlem Acutisem i Pier Giorgiem Frassati, prosto z Watykanu. Też zachęcał mnie do obejrzenia kroniki, ale ja dalej miałam obawy. W końcu ksiądz przyniósł herbatę (zapamiętał, żeby nie lać mi wody do pełna bo wyleję), a widząc moje wahanie co do kroniki, po prostu usiadł po jednej stronie, po drugiej siadł proboszcz-senior, i Ksiądz z Gitarą zaczął sam z siebie przerzucać kolejne strony, które przyciągały mnie niczym magnez. W mojej głowie pojawiało się tysiące pytań, odpowiedzi na większość z nich potrafił udzielić mi proboszcz-senior. A reszty się dowiem prawdopodobnie po śmierci. W kronice jest jednak bardzo dużo pustych stron, więc...

Jak wiecie z poprzednich wpisów, w sierpniu w naszej diecezji (tym razem sosnowieckiej) rozpoczęła się ponowna peregrynacja obrazu. Ma on zawitać do wszystkich kościołów i ważniejszych ośrodków religijnych na jej terenie. Szczególnie uroczyście ma się to odbywać w kościołach dekanalnych, w których biskup ma przewodniczyć specjalnym nabożeństwom. A parafia Księdza z Gitarą jest siedzibą dekanatu, w dodatku to kościół jubileuszowy, więc i tam wydarzenie będzie miało szczególny, trzydniowy charakter. I proboszcz-senior (który zna mnie zaledwie od kilkunastu dni), ni z gruszki, ni z pietruszki, wyskoczył z propozycją, że w sumie to mogłabym się włączyć w przygotowania i oprawę tego wszystkiego. Ksiądz z Gitarą nie protestował, tylko z rozbawieniem przyznał, że wcale go nie zdziwi to, jak przez te trzy dni będę się przez godzinę tłuc autobusem "po całym bożym świecie" w pogodę i niepogodę, aby tylko być. Tym bardziej, że kiedy obraz był w moim dekanacie, to ja akurat byłam na kanonizacji w Watykanie, więc nie za bardzo miałam jak w nim uczestniczyć. I tak mimochodem dodał, że w zasadzie to przydałoby się, aby ktoś zrobił jakąś sensowną notatkę z tego wydarzenia. 

Trochę niepewnie na nich popatrzyłam, bo przecież kim ja dla nich jestem? Co najwyżej przybłędą z oddalonego o godzinę drogi autobusem. Proboszcz-senior dopiero co mnie poznał, a już obdarzył mnie niewyobrażalną sympatią i zaufaniem. O Księdzu z Gitarą nie wspominając. Co prawda był moim katechetą, ale kiedy to było. Obiecał znaleźć sekretarza, który będzie notował moje pomysły. Przez przypadek wracam do jednej z tych czynności, które naprawdę lubiłam. Ostatnio pisałam, że Bóg zawsze daje nam piękne prezenty. Nawet jeżeli wcześniej coś zabiera. Czyżby to był kolejny "Boży" piękny prezent urodzinowy? I tak sobie myślę, że nawet kiedy wszyscy o nas zapomną, nie znajdą dla nas czasu, zwykłych pięciu minut, to On jeden zawsze będzie o nas pamiętać, o tym, że pojawiliśmy się na tym świecie i obdarzy nas w niezwykły sposób. Tak, że my sami nawet nie będziemy się tego spodziewać. Musimy tylko chcieć dostrzec te Jego niezwykłe dary dawane nam za pośrednictwem innych ludzi i znaków na niebie i ziemi.

Wiecie co, coraz częściej chce mi się płakać. Bo jak to jest, że jedni zabierają to, w czym jesteś dobry, czym zajmowałeś się przez lata. Teraz w mojej parafii kronika kurzy się gdzieś w Oratorium. Chyba, że proboszcz sam ją prowadzi. Ale zawsze mi się wydawało, że do pisania sprawozdań z wydarzeń potrzebny jest nie tyle talent, ile zaangażowanie, pomysł i pasja, a nie święcenia kapłańskie. Zabrał mi kronikę, odebrał możliwość udzielania się w scholi na tym poziomie co dotychczas, zamknął Oratorium. I cynicznie mówi, że "nie udzielam się wystarczająco udzielam"... Błędne koło... Ale jak to raz powiedział mi Ksiądz Niosący Światło: "Wiesz Lolku, Jezus też przyszedł do swoich, a swoi go nie przyjęli" - ot, takie pocieszenie. A drudzy, nawet jeżeli do końca nie wierzą w drzemiący we mnie potencjał, w to, że jestem w stanie coś zdziałać, to przynajmniej dają szansę na wykazanie się. Nie widzą 100% problemu, ale kogoś, kto chce coś robić, mimo wszystko. I tacy ludzie będą błogosławieni, bo nie widzieli, a uwierzyli. A ja mam poczucie, że jednak jestem po coś potrzebna. Postaram się wywiązać z powierzonego mi zadania najlepiej, jak tylko będę mogła. Mam nadzieję, że nikogo nie zawiodę...

Wiem, że w mojej parafii też będzie ten obraz. I że nawet gdybym zaoferowała pomoc, to przeszłoby to bez echa. Dlatego jakoś tak wyjątkowo cieszę się na to, co już niebawem będzie się działo w parafii Księdza z Gitarą.

Ej, a tak w ogóle to myślicie, że jako kronikarz chociaż przez chwilę mogę poczuć się jako członek komitetu organizacyjnego?

*  proboszcz najzwyczajniej w świecie obsługujący kogoś... Myślę, że mój nie zdobyłby się na taki gest, przecież on nawet zamknął Oratorium na cztery spusty, coś co według reguły zgromadzenia ma służyć młodzieży... Brak słów

2263. Postać św. Carla Acutisa - inspiracją dla innych...

Jak wiecie z bloga, postać świętego już Carla Acutisa niezwykle mnie motywuje do działania a zarazem inspiruje. Myślę, że wraz z ogłoszeniem go świętym to zainteresowanie nie przycichnie, a w dalszym ciągu będzie we mnie "pracować" i wzrastać. Bardzo bym chciała, za jego przykładem, stworzyć stronę internetową poświęconą młodym ludziom, których kościół ogłosił świętymi i błogosławionymi, a którzy pokazali, że można to osiągnąć w każdych czasach, w jakich się żyje. Skoro większość ich współczesnych rówieśników spędza czas w sieci, to może tą drogą uda mi się do nich dotrzeć. Na razie są to luźne plany, z których nie wiadomo co wyjdzie. Po pierwsze, nie wiem czy znajdę czas na ich realizację, a po drugie - moje zdolności pisania stron internetowych są żadne. Ale mam już wypożyczonych kilka książek w tym zakresie. Od czegoś trzeba zacząć - chociażby od podzieleniem się pomysłem z Wami i poczytaniem co nieco na temat programowania. I samych świętych i błogosławionych, rzecz jasna.

W tym drugim pomagają mi różne źródła. A wiadomości w nich znalezione niekiedy wprawiają mnie w poczucie wyjątkowego podziwu co do stylu życia młodych wyznawców wiary. Chociażby to, że w wielu wywiadach mama świętego Carla Acutisa podkreślała, że bardzo ważny wpływ na katolickie wychowanie jej dziecka miała polska niania. Z okazji kanonizacji chłopca w "Niedzieli Ogólnopolskiej" pojawił się bardzo ciekawy wywiad z Beatą Anną Sperczyńską, która była jego nianią, a dzisiaj jest dyrektor zarządzającą w międzynarodowej firmie zajmującej się reklamą i promocją znanych marek.

To on wybrał mnie

Niedziela Ogólnopolska 36/2025, str. 12 - 13

Krzysztof Tadej: Kiedy poznała Pani Carla Acutisa? Jak wyglądało Wasze pierwsze spotkanie?

Beata Anna Sperczyńska: Poznałam Carla w Centoli, małym miasteczku na południu Włoch, znajdującym się niedaleko miejscowości Palinuro. Carlo spędzał tam wakacje z dziadkami - Luaną i Antoniem (rodzicami jego mamy). Byłam tam na urlopie i szukałam pracy, żeby sobie dorobić. Dziadkowie Carla mieli już dwie kandydatki - dziewczyny z Polski, ja byłam trzecia. Z Carlem to była miłość od pierwszego spotkania. Spaliśmy w jednym pokoju, a po wspólnie spędzonym poranku wiedziałam, że otrzymam tą pracę. Porozumiewaliśmy się bez słów, naśladując głosy zwierząt, co w naturalny sposób zbliżyło nas do siebie. Wierzę, że to on mnie wybrał, a nie jego dziadkowie. Ten pierwszy poranek, pełen ciepła i światła, na zawsze pozostanie w mojej pamięci.

Krzysztof Tadej: Mama Carla Acutisa często podkreśla, że katolickie wychowanie Carlo zawdzięczał rodzinie ojca i polskiej niani, czyli Pani. Uczyła Pani Carla się modlić? Opowiadała o Bogu?

Beata Anna Sperczyńska: To prawda. Pierwszą modlitwą, której Carlo bardzo szybko się nauczył - i to w języku polskim - była modlitwa Aniele Boży, stróżu mój. Uczył się słów na pamięć, nie znając wówczas ich znaczenia. Dopiero później zaczął zadawać pytania o ich sens, gdy modlitwa stała się regularnym wieczornym rytuałem. Miałam nawet kasetę magnetofonową z nagraniem Carla, ale niestety, po kilku przeprowadzkach te cenne pamiątki zniknęły.

Byłam nianią Carla. Starałam się aktywnie uczestniczyć w jego wychowaniu - z czułością i uwagą. Od najmłodszych lat uczyłam go, jak żyć blisko Jezusa. Dla niego ta relacja była czymś zupełnie naturalnym - była niemal przyjacielska, jakby znali się od zawsze. Dla mnie również było to coś oczywistego - wychowałam się w małej miejscowości, w katolickiej rodzinie, w której najważniejszym wydarzeniem tygodnia była niedzielna Msza św. W czasach mojego dzieciństwa i młodości kościół był właściwie jedynym źródłem kultury na wsi.

Carlo nigdy nie przechodził obojętnie obok kościoła. Zatrzymywał się, zaglądał, pozdrawiał - jakby wstępował do domu kogoś bliskiego. Nawet na krótką chwilę. Czuł się tam po prostu dobrze.

Krzysztof Tadej: Czy obok modlitwy Aniele Boży znał inne modlitwy w języku polskim? Czy mówił w naszym języku?

Beata Anna Sperczyńska: Carlo nie mówił po polsku, ale znał kilka słów. Kiedy pozdrawiał moich rodziców podczas rozmowy telefonicznej, zawsze zaczynał po polsku: "Dzień dobry, witam was!". I tak jak wspominałam, modlitwę Aniele Boży odmawiał wieczorami w naszym języku.

Krzysztof Tadej: Mama Carla Acutisa, p. Antonina, wspominała, że podczas pierwszego spotkania w ich domu miała Pani ze sobą woreczek pełen obrazków Matki Bożej Częstochowskiej. Czy obrazek, który otrzymał od Pani Carlo, to był pierwszy obrazek z wizerunkiem Matki Bożej w jego życiu?

Beata Anna Sperczyńska: Tak, to prawda. To był pierwszy wizerunek Matki Bożej Częstochowskiej - Czarnej Madonny z Jasnej Góry.

Ten obraz był mi szczególnie bliski, bo od dziecka towarzyszył mi niemal każdego dnia. Miałam go zawsze przy sobie, włożony w modlitewnik Droga do nieba, który otrzymałam przy Pierwszej Komunii św. Pielgrzymki na Jasną Górę były dla mnie czymś więcej niż tylko wakacyjnym wyjazdem - były ważnym, duchowym przeżyciem. Czasem pełnym zmęczenia, ale i radości, wspólnej modlitwy i ciszy. To była wyprawa serca, która zostawiała ślad na długo. Ten wizerunek Matki Bożej był jak znak obecności - opieki, nadziei i nieustannego towarzyszenia. Nosiłam go przy sobie nie tylko z przywiązania, ale też z poczucia, że Ona naprawdę jest blisko. Później w życiu Carla była Czarna Madonna z Pompei (Matka Boża Różańcowa), ale to inna historia.

Krzysztof Tadej: Jakim dzieckiem był Carlo Acutis w codziennym życiu? Co go wyróżniało?

Beata Anna Sperczyńska: Carlo był radosnym dzieckiem. Przez długi czas był jedynym wnukiem, co sprawiało, że był otoczony wielką miłością i uwagą swojej rodziny. Jego życie było pełne szczęścia, a on sam emanował niezwykłą energią. W codziennym życiu wyróżniał się cierpliwością - nie marudził. Potrafił czekać i z pokorą przyjmować to, co przynosił dzień.

Krzysztof Tadej: Miał jakieś wady?

Beata Anna Sperczyńska: Carlo z pewnością nie był doskonały, ale był wyjątkowy. Miał swoje wady, jak każde dziecko, jak każdy człowiek, ale szczerze mówiąc, trudno mi jest teraz je sobie przypomnieć. Na pewno nie był np. zarozumiały, chciwy ani leniwy. Pamiętam jednak, że zdarzało nam się czasem plotkować na temat jego kolegów lub moich znajomych, ale to raczej była moja słabość, a nie Carla. Te chwile nie umniejszały jednak jego wyjątkowości - raczej świadczyły o jego ludzkiej naturze.

Krzysztof Tadej: Jeśli miałaby Pani wybrać jedno czy dwa konkretne wydarzenia z życia Carla, które świadczą o nim, to jakie byłyby to wydarzenia?

Beata Anna Sperczyńska: Z pewnością sytuacja związana z urodzinami Giacoma, jego kolegi z przedszkola. Do dzisiaj ją pamiętam. Miałam na szyi drewniany różaniec, który zawsze nosiłam. Dziś może to być uznawane za cool, ale wówczas było dość dziwne. Ktoś kiedyś to skomentował i ja, żeby uniknąć dalszych uwag, schowałam go pod koszulą. Chciałam, żeby był mniej widoczny. Carlo to zauważył i powiedział: "Bea, nie chowaj go, to najpiękniejsze korale na świecie". To wydarzenie zrobiło na mnie ogromne wrażenie, ponieważ Carlo nie tylko dostrzegł, że Różaniec jest dla mnie źródłem pokoju (w pewien sposób stanął w mojej obronie), ale także zrozumiał jego głęboką wartość. Widział w nim coś więcej, niż tylko zwykły przedmiot dekoracyjny, znał jego najgłębsze znaczenie i przy okazji przewidział, że kiedyś stanie się modnym dodatkiem. Jego słowa były pełne ciepła. Potrafił dostrzec piękno w rzeczach, które dla innych mogły być niewidoczne.

Krzysztof Tadej: Co zaskakiwało Panią w tym chłopcu, który dojrzewał? Dowiadywał się coraz więcej o świecie i miał coraz więcej doświadczeń...

Beata Anna Sperczyńska: Zaskakujące było to, jak szybko jego spojrzenie na świat zaczęło się zmieniać. Z dnia na dzień dostrzegał złożoność rzeczy, które wcześniej wydawały się proste. Choć dojrzewanie wiąże się z odkrywaniem, że świat nie jest czarno-biały, Carlo szybko zrozumiał, że pojęcia takie jak prawda, sprawiedliwość, czy przyjaźń mają głębsze, bardziej złożone znaczenie. To zrozumienie nie zawsze przychodziło mu łatwo, ale starał się je ogarnąć i odnaleźć własne miejsce w skomplikowanym świecie.

To, co w nim zawsze zaskakiwało, to jego niezwykła zdolność zadawania pytań, które miały sens. Zadając je, potrafił dostrzegać rzeczy, które umykały innym lub których inni nie chcieli dostrzec. Był jakby bardziej uważny i wrażliwy na to, co kryje się pod powierzchnią. To sprawiało, że jego sposób postrzegania był wyjątkowy.

Krzysztof Tadej: Czy Carlo lubił opowieści o świętych?

Beata Anna Sperczyńska: Pierwszym świętym, którego razem przerabialiśmy, był św. Karol. Ja nie znałam jego historii, ale ktoś podarował Carlowi wersję opowieści o świętym dla dzieci i tak wszystko się zaczęło. Poznałam historię świętego, a Carlo zrozumiał, że jego imię nie jest przypadkowe - to imię świętego, które otrzymał podczas chrztu, a nie tylko po dziadku. Historie świętych to kalejdoskop ludzkich postaw, wad, zalet i czynów. To doskonała lektura. Ci ludzie byli tacy sami jak my - błądzili, grzeszyli, nawracali się, modlili. Opowiadałam mu o heroizmie św. Joanny d'Arc, o jej odwadze i wierze. Z czasem Carlo zaczął interesować się św. Franciszkiem i to przerodziło się w prawdziwą pasję.

Krzysztof Tadej: Czym jest dla Pani kanonizacja Carla Acutisa?

Beata Anna Sperczyńska: Dla mnie jego kanonizacja to znak, że świętość jest możliwa tu i teraz. Nie trzeba żyć wieki temu, nie trzeba być mnichem ani mistykiem. Można być zwykłym nastolatkiem w dżinsach, który codziennie chodzi na Mszę św., przegląda memy i programuje strony internetowe. Kanonizacja to ogromna nadzieja. Dla młodych - że nie są za młodzi, by wierzyć naprawdę. Dla dorosłych - że mogą uczyć się od dzieci. Dla nas wszystkich - że świętość to nie coś odległego, ale droga, którą można iść codziennie.

Beata Anna Sperczyńska z małym Carlem (archiwum prywatne)

źródło: https://www.niedziela.pl/artykul/178401/nd/To-on-wybral-mnie

K

Święty z plecakiem

Niedziela Ogólnopolska 36/2025, str. 10 - 11

Carlo Acutis żył zaledwie 15 lat. Na jego pogrzeb przyszło tak dużo ludzi, że nie zmieścili się w kościele. Żegnali go rodzina, przyjaciele, koledzy, ale również żebracy, bezdomni i uchodźcy, którym pomagał. 7 września zostanie kanonizowany w Watykanie przez papieża Leona XIV.

Szanował każdego poznanego człowieka. Nie lubił, jak ktoś źle mówił o innych. Po wyjściu z domu zawsze pozdrawiał dozorcę i osoby, które na ulicy prosiły o finansowe wsparcie. Swoje kieszonkowe przeznaczał dla najbardziej potrzebujących. Z ojcami kapucynami rozdawał posiłki tym, którzy spali na ulicy. Pocieszał chorych. Był wesołym, uśmiechniętym chłopcem, który codziennie uczestniczył we Mszy św. i przyjmował Komunię św. Często adorował Najświętszy Sakrament, odmawiał Różaniec, a kiedy przechodził koło jakiegoś kościoła, to zawsze do niego wstępował. Mówił, że Eucharystia to jego autostrada do nieba. Przygotowywał wystawy i strony internetowe, np. o cudach eucharystycznych, dzięki którym ewangelizował ludzi w różnych krajach świata. Tak najkrócej można scharakteryzować nowego świętego - włoskiego chłopca Carla Acutisa.

Śmierć nie kończy życia

We wrześniu 2006 r. Carlo po wakacjach powrócił do szkoły. Był uczniem klasy humanistycznej w Instytucie Leona XIII w Mediolanie prowadzonym przez jezuitów. Dramat rozpoczął się 1 października. Mama Carla zobaczyła w jego oku małą czerwoną plamkę. Następnego dnia Carlo miał gorączkę i lekki ból gardła. Jego rodzice przypuszczali, że zachorował na grypę, tak jak wielu uczniów z jego klasy. W tym dniu Carlo powiedział: "Ofiaruję swoje cierpienie za papieża, za Kościół i za to, żeby nie iść do czyśćca, tylko prosto do raju". Jego rodzice byli zdziwieni tymi słowami. W kolejnych dniach stan zdrowia Carla zaczął się gwałtownie pogarszać. 7 października chłopiec nie był w stanie się poruszać. Został zawieziony do kliniki w Mediolanie, gdzie szybko zdiagnozowano chorobę. Była to białaczka typu M3, zwana też ostrą białaczką promielocytową. Komórko nowotworowe błyskawicznie się namnażały. Carlo trafił na oddział intensywnej terapii i korzystał z aparatu tlenowego. Później przewieziono go do szpitala we włoskim mieście Monza, który specjalizował się w leczeniu tego typu białaczki. Kiedy był wynoszony z karetki, spojrzał na mamę i powiedział: "Nie wyjdę stąd żywy, przygotuj się. Antonia Salzano Acutis, mama Carla, wspominała: "Nie chciał, żeby jego śmierć mnie zaskoczyła. Zapewnił, że będzie mi dawał znaki z góry i że nie powinnam się martwić. 11 października lekarze stwierdzili śmierć kliniczną, a następnego dnia rano poinformowali rodziców Carla, że jego serce przestało bić. Zaledwie po 12 dniach od pierwszego objawu choroby zakończył życie.

Jego odejście rodziło pytania: Boże Wszechmogący, dlaczego zabrałeś tego chłopca, który czynił tak wiele dobra w wieku zaledwie 15 lat? Dlaczego nie mógł dalej żyć? Mama Carla Acutisa żyła w wielkim bólu po tej śmierci, ale znalazła pocieszenie w wierze, której jednym z podstawowych przesłań jest to, że śmierć nie kończy życia, ale je zmienia. Antonia Salzano Acutis podkreśla, że po śmierci syna uczyła się jego innej, nowej codzienności.

Już w trakcie pogrzebu Carla Acutisa kilka osób modliło się za jego wstawiennictwem do Boga. Później mówili, że doznali cudu. Tak stwierdziła kobieta, która chorowała na raka piersi i odzyskała zdrowie oraz 40 - letnia mieszkanka Rzymu, która przyjechała na pogrzeb Carla, prosząc o pomoc, bo od lat nie mogła zajść w ciążę - po kilku dniach okazało się, że jest w ciąży; urodziła córkę.

Chłopak w dżinsach

Śmierć Carla wywołała szok u wszystkich, którzy go znali. Wśród nich była Polka - Beata Anna Sperczyńska. Wyjątkowa osoba w życiu Carla. Była jego nianią. To ona opowiadała mu o Bogu, Matce Bożej, osobach świętych i zasadach wiary. Pani Beata podkreśla, że warto skupić się na tym, iż Carlo był zwykłym chłopakiem w dżinsach, który potrafił żyć zgodnie z wartościami. Niania Carla opowiadała mu m.in. o Janie Pawle II, św. Franciszku, św. Karolu Boromeuszu, a także o Polsce. Przekazała mu obrazek Czarnej Madonny - Matki Bożej z Jasnej Góry.

Po rozmowach z panią Beatą mały Carlo zaczął dopytywać rodziców o sprawy wiary. "Carlo stawiał mi wiele pytań, ale moje braki i ignorancja były ogromne. Był dla mnie wybawcą, bo dzięki niemu rozpoczęła się moja wiara" - wspominała Antonina Salzano Acutis. I dodawała: "Zanim doszło do mojego pogłębienia wiary, uczestniczyłam we Mszy św. zaledwie trzy razy: w dniu chrztu, w czasie Pierwszej Komunii św. i w dniu ślubu. O mężu mogłabym powiedzieć to samo, choć za sprawą praktykujących rodziców częściej zdarzało mu się bywać w kościele. Nie byliśmy przeciwko wierze. Po prostu przywykliśmy do życia bez niej.

Inną osobą, która nawróciła się pod wpływem Carla, był Rajesh, który pochodził z jednej z najwyższych indyjskich kast. Przyjechał z Indii do Włoch i szukał pracy. Znalazł ją u państwa Acutisów, gdzie był pomocnikiem w domu. Wspominał, że Carlo traktował go zawsze z szacunkiem, jak przyjaciela. "Carlo opowiadał mi, jaki jest sens Mszy św. Opowiadał o Jezusie i Matce Bożej. Poczułem, że się nawracam w moim sercu. Był taki mały, a ja nie mogłem się nadziwić, że jest dla mnie wzorem. Nawróciłem się z hinduizmu na katolicyzm" - opowiadał w wywiadach Rajesh Mohur.

Przesłania Carla

Carlo codziennie się modlił i rozmawiał z Jezusem. Mówił, że wielu ludzi nie rozumie znaczenia Mszy św.: "Gdyby wszyscy zdawali sobie sprawę, jakim ogromnym szczęściem obdarzył nas Pan, dając nam pokarm, czyli Hostię św., chodziliby do kościoła codziennie, a nie zajmowali się niepotrzebnymi sprawami". Nie rozumiał, dlaczego stoją ogromne kolejki ludzi, którzy chcą kupić bilet na koncert lub na najnowszy film w kinie, a na Mszę św. przychodzi nieraz kilka osób. Zwracał uwagę, że żyjąc dzisiaj, mamy o wiele więcej szczęścia niż ci, którzy 2 tys. lat temu mieszkali w Jerozolimie obok Jezusa. Dla niego było czymś oczywistym, że Jezus jest wszędzie tam, gdzie jest tabernakulum. "Nam wystarczy, że udamy się do najbliższego kościoła i spotkamy Boga. Mamy wówczas Jerozolimę u siebie" - podkreślał. Dlatego gdy wyjeżdżał z rodzicami poza Mediolan, dopytywał, gdzie w miejscu, do którego jechali, znajduje się najbliższy kościół.

Z wielu informacji o życiu Carla wynika, że był bardzo skromnym, grzecznym i pokornym chłopcem. Nieraz mówił: "Nie ja, ale Bóg!". Stawiał Go na pierwszym miejscu. Był pod ogromnym wrażeniem napisu, który zobaczył przy wejściu do klasztoru sióstr klauzurowych: "Bóg mi wystarczy". I tak właśnie żył. Myśląc o przyszłości, spytał kiedyś swoją mamę, czy miałaby coś przeciwko temu, żeby został księdzem.

źródło: https://m.niedziela.pl/artykul/178400/nd/Swiety-z-plecakiem