1292. Czas na film - w ramach odprężenia

Ostatni tydzień był dla mnie ciężki, i to nie tylko z powodu śmierci Brutusa. W sumie była ona tylko wierzchołkiem góry lodowej, dryfującej na oceanie mojej duszy i ciała. No nic, nie będę Was obarczać moimi problemami(w sumie to nawet nie są problemy). Na szczęście udało mi się w międzyczasie wygospodarować chwilę tak konkretnie dla siebie.

Tą chwilę wytchnienia przeznaczyłam na obejrzenie po raz kolejny znakomitego według mnie filmu - "Pan od muzyki". Po trochu sama się w to wpakowałam. Jakiś czas temu podczas spotkania koła naukowego wymienialiśmy tytuły filmów, które warto zobaczyć. Ponieważ "Pana od muzyki" widziałam już wielokrotnie, dlatego niemal natychmiast wymieniłam właśnie ten tytuł. Tym bardziej, że można go znaleźć na popularnym portalu CDA i obejrzeć za darmo.

Film przedstawia kilka miesięcy z życia Clementa Matchieu'a, nauczyciela muzyki, który dostaje pracę w domu poprawczym dla trudnych chłopców. Już pierwszego dnia jest świadkiem systemu wychowawczego panującego w ośrodku, a noszącego nazwę "akcja-reakcja": kiedy jeden z jego pracowników, pan Maxence, zostaje trafiony przez jednego z wychowanków w oko. Dyrektor poprawczaka, pan Rachin, zwołuje zbiórkę na placu apelowym, a kiedy nikt się nie przyznaje do występku - karze przypadkowego podopiecznego. Clement czuje wewnętrznie, że nie tędy droga. I chociaż od początku staje się obiektem kpin ze strony swojej klasy, postanawia dotrzeć do swoich wychowanków drogą dobroci i zrozumienia, czyli zupełnie inaczej niż przewidywał jego przełożony. Chłopców intryguje tajemnicza teczka, którą nauczyciel nosi ze sobą. Któregoś dnia wykradają ją Clementowi. Ze zdumieniem odkrywają, że belfer trzyma w niej nuty. Jednocześnie kilka dni później Matchieu również dokonuje odkrycia, że jego krnąbrni na pierwszy rzut oka wychowankowie mają wyczucie rytmu. Postanawia założyć chór, w którym każdy ma swoje miejsce, nawet ten, kto pełni rolę pulpitu. Z czasem o nietypowym chórze staje się głośno, jednak nie zmienia to wrogiego nastawienia dyrektora wobec nietypowego pedagoga.

Film, chociaż podejmuje niełatwy temat resocjalizacji tzw. "trudnej młodzieży"(chociaż np. mały Pepinot trafił do poprawczaka tylko dlatego, że był pełną sierotą), to jednak jego fabuła potrafi zachwycić odbiorcę. Duża tutaj zasługa Clementa Matchieu, granego przez Gerarda Jugnota. Niewiele wiadomo o jego przeszłości, również na początku wydaje się trochę fajtłapowaty. Jego geniusz polega jednak na tym, że w każdym ze swoich podopiecznych potrafił znaleźć pierwiastek dobra. Co więcej, w jednym z chłopców, Pierre'rze dostrzegł prawdziwy talent i robił wszystko, aby kontynuował muzyczną edukację w profesjonalnej szkole. Potrafił ich także zmotywować do nauki i do pracy. W konsekwencji ufali mu na tyle, że zwierzali mu się ze swoich problemów.

Zupełnym przeciwieństwem Clementa jest dyrektor Rachin, który z gorliwością wyznawał wspomnianą wcześniej regułę wychowawczą: akcja - reakcja. Być może myślał, że dzięki niej "złamie" krnąbrnych podopiecznych, tymczasem jej rezultat jest zgoła odwrotny. Szczególnie szokuje jego postępowanie z Mondainem, chłopakiem, którego skierowano do poprawczaka z ośrodka o jeszcze bardziej zaostrzonym rygorze. Prawdopodobnie był wykorzystywany seksualnie w poprzednim miejscu osadzenia, przez co traktuje wszystkich wychowawców jak wrogów. Mimo tego Clement próbuje z nim znaleźć nic porozumienia. Kiedy znikają pieniądze przeznaczone na zakup opału, to właśnie on zostaje o to posądzony(chociaż jest niewinny). Skatowany chłopiec, który odczuwał zainteresowanie ze strony Clementa, trafia tam, skąd przyszedł. W odwecie postanawia się zemścić na całym personelu i innych wychowankach. Tylko zbieg okoliczności sprawia, że nie kończy się to prawdziwą tragedią. Jednak niejako dzięki temu zdarzeniu, zadufany w sobie i przypisujący sobie cudze zasługi Rachin, zostaje ukarany za swoje "metody wychowawcze".

Być może to już takie moje salezjańskie zboczenie, ale w metodach wychowawczych Clementa dojrzałam elementy pedagogiki prewencyjnej wprowadzonej przez św. Jana Bosko. Nawet jeżeli był to nieświadomy zabieg, to moim zdaniem - bardzo trafiony. Clement, podobnie jak ksiądz Bosko, nie był przychylny wszelkim karom cielesnym, czy też zamykania winowajców "w kozie". Bardziej skupiał się na rozmowie i tłumaczenia im, co zrobili źle. A jeszcze bardziej, na zapobieganiu wszelkim nieprawidłowym zachowaniom. Robił to tak, jak umiał najlepiej, czyli za pomocą świata muzyki. I prawdopodobnie w tym leżały podstawy jego sukcesu pedagogicznego.